Sayenizde SURMENE adinin nereden geldigine dair epey
kaynak elde ettim.
Tesekkurler...
Size, son ve artik uzerinde zor tartisilabilecek bir
kaynagi daha sunuyor, yazilarimda da belirttigim
gibi,
Karadeniz de yerel isimleri ilk once 3000 yillik
tarih suresince konusulan egemen dilde ve daha sonra
baska dillerde aramanizi tavsiye ediyor,
arastirmalarinizda basarilar diliyorum.
Isim : SURMENE
Etimolojik acilimi : ISUS ORMON
Anlami : ISUS IRMAGI
Kaynak : "Trabzon kilisesi" CHRISANTHOS s. 884
Kaynakca : "Beriblous" ARIANOS
ORMON kelimesi Karadeniz Helencesinde de kullanilir.
Tek basina IRMAK, ORMI demektir.
Isimlerle eklendiginde, ornegin; ORMO CHORTO = IRMAK
OTU gibi olur.
selamlar
Surmene sözcüğünün çözümü için, gösterdiğiniz çabaya
teşekkür ediyorum.
ORMON sözcüğü ırmak ise eğer, aktardığınız açıklama
gerçekten dikkate değer ve daha mantıklı...
Çünkü HYSSUS aynı zamanda, aynı yerde denize dökülen
nehrin adı olarak da geçiyor. Muhtemelen de bugünkü
Karadere.
Ancak, ORMI Karadeniz Rumcasında da kullanılır
demişşiniz, ama GREKÇE olup olmadığını
belirtmemişsiniz ???
Benim bildiğim Grek dilinde ve eski Yunanca'da o
büyüklükte akarsular "POTAMOS" sözcüğüyle ifade
edilir. Yanılıyor muyum?
Ayrıca, aktardığınız kaynakta, kaynakça olarak
ARRIANUS gösterilmiş.
Bende ARRIANUS'tan günümüze ulaşan; hem 2. yüzyıla
ait orjinal Latince fragmanların, hem de 5. yüzyıla
ait Grekçe Anonymus kopyasının metinleri mevcut.
Aktardığınız "ISUS ORMON" tabirini aradım ancak
bulamadım. Yardımcı olursanız sevinirim. Çünkü söz
konusu metinlerin Latincesinde "HYSSU PORTO" ,
Grekçe kopyasında ise "HYSSU LIMENA" olarak geçiyor.
ISUS ORMON diye bir ifade ben göremedim.
Ancak yine de bu, üzerinde kafa yormaya değecek
kadar zevkli bir problem.
ORMI sözcüğüyle ilgili daha fazla bilgi bekliyoruz.
Merhaba
Evet, sizi uslubunuzdan tanidim.
Umarim yine beni bir yerlerden tutup onlarca sayfa
yazdirarak yamultmazsiniz:)
Sizi diger nickinizle taniyip, SURMENE ile ilgili
mesajinizin altina sizin uslubunuzu kullanarak soru
sordum ama yanit vermediniz. Beklediniz ve ayni
oltayla beni yakaladiniz:)
her neyse...
yukarida verdigim bilgileri, "H EKLISIA THS
TRAPEZOUNTAS" (CHRISANTHOS) kitabindan alarak foruma
yazdim. Sayfa. 884 kaynakcalari ise "Perriplous
Pontu
efksinu" (Arrianos)
Ayrica Chrisanthos SURMENA kelimesinin karsisina
aynen
parantez icinde (Paral. George) ORMOS KAI POLICHNIS
tis N. aktis tou EYXINOY metaksi RIZO kai
TRAPEZOUNTAS
aciklamalarini gecmistir. Yani; Pontos'un
Trabzon-Rize
arasinda kalan IRMAK ve KUCUK TICARI SEHRI
Ayrica, Chrisanthos’un yazdigina gore; eskiden
Surmene
limanindan Findik, Fasulye, Balik yagi, Deri vb.
Gibi
urunler ihrac ediliyordu.
Ancak bugun yaptigim arastirmaya gore, Arrianos
sizin
de acikladiginiz gibi; "YSSOUS LIMIN" adini
tasisidigini yaziyor.
Arrianos’un anlattiklarindan anladigima gore; tam
dereninin denize karistigi yerde liman varmis ve
kotu
hava sartlari yuzunden iki gun orada beklemek
zorunda
kalmislar. Yanilmiyorsam, "eprepe na min
paraplefsome
tas en to Ponto Athinas, san kapion erimon kai
anonymon ORMON" cumlesinin icindeki ORMON kelimesini
de orada akan dere icin kullandi.
Belki de Pontos kaynaklarinini YSSOUS ORMON
kelimesine
yaklastiran, Chrisanthos’un anlattigi 40-57 metre
genisligindeki ve Arrianos'un da degindigi bu dere
olabilir!
Pontoslular burada bulunan limanin eski ozelligini
kaybettikten sonra, Surmenenin ismini YSSOUS ORMON
olarak degistirmis de olabilirler.
Burada sorgulanmasi gereken; Pontos ta Latinlerin
mi,
Helenelerin mi ilk yerlesimciler oldugu, SURMENE ye
konulan adin ilk olarak Latinler tarafindan ISSOUS
PORTO, yoksa Helenler tarafindan mi YSSOUS LIMENOS
konuldugu ve Latinler tarafindan anlam itibariyla
tercume edildigi midir.
Sizin, (yanilmiyorsam) ilk verdiginiz ISUS ARMIA
kelimesine hic bir kaynakta rastlayamadim.
Kelimenin soneki itibariyla evrimlesip bu hale gesi
de
zor gozukuyor. YSSOUS ORMON sozcugunun evrimleserek
SURMENE olmasi mantiga daha yatkin geliyor.
ORMON kelimesi de goruldugu gibi Arrianos’un dere
icin kullandigi bir kelime oldugundan, Helence
oldugu
anlasiliyor.
Ayrica, Pontos Arsivi (ESKI SOZLUKLER BOLUMU) nun
Athina akademisi sozlugunde, ORMI kelimesini; MIKROS
KAI STENOS POTAMOS = DAR VE KUCUK DERE olarak
belirtiyor.
Bunun disinda, RIMION kelimesi RIMIN olarak Samsun
ve
Sinop ta, ORMIN olarak Trabzon, Giresun ve Santa da,
ORMI olarak da Of ve Surmene de kullanildigini
anlatiyor.
Kelimenin arkaik kokenini de RIMION kelimesine
baglayan sozluk kelimenin evrimlesme bicimini soyle
acikliyor; TO RIMION> TO RIMIN> T’ORMIN vb.
Ayrica, OCENA koyune cikmadan yaklasik iki km
berisinde akan irmaga da bugun "MAVRO RIMI"
diyorlar.
Bu adi bilmeyen kadinimiz yoktur.
Eve...t, SURMENE ile alakali kaynaklar ve
aciklamalar
bu gunluk bu kadar. Umarim siz de kendi
degerlendirmenizi yapar en iyi sonucu bizimle
paylasirsiniz.
Kapatmadan önce, bir konuyu açıklığa kavuşturmakta
fayda var.
"İlk yerleşimciler" tabiriyle kastettiğiniz nedir
bilmiyorum. Bunu en eski koloniciler olarak
kullanıyorsanız, o ayrı konu.
Ancak, "Doğu Karadenizin en eski sakinleri kimdir?"
diye sorarsanız. Bunun tek bir cevabı var:
"Doğu Karadeniz'in bilinen en eski sakinleri bugün
kendilerini LAZ olarak adlandıran ya da başkalarınca
LAZ olarak adlandırılan insanların temsil ettiği ve
yaşattığı kültürün atalarıdır. Onlar Doğu
Karadeniz'in en eski yerlileriydi ve oraya da hiç
bir yerden gelmediler. Bu gerçeği belgeleyen bir çok
bulguya ulaşmış durumdayız.
Arkeologların ve Antropologların Karadeniz'e ve
çevresine olan ilgileri bu bulguların ötesinde bazı
gelişmelerle de gittikçe yoğunlaşmaktadır.
Bir-iki yıl önce, Doğu Karadeniz sahillerine sadece
150 km uzaklıkta, Gürcistan topraklarında ortaya
çıkarılan 1.700.000 yıllık Homo Erektus fosili, tüm
Avrupa ve Ön Asyada bulunan en eski Homo Erektus
fosili olarak kayıtlara geçmiştir. Bu, bölgedeki
insan varlığının ne kadar eskilere dayanabileceğinin
bir göstergesi olarak da algılanabilir.
Bir başka deyişle; bilim çevreleri artık insanların
Doğu Karadeniz'e ve Kafkasya'ya nereden geldiklerini
değil, insanların Doğu Karadeniz'den ve Kafkasya'dan
nerelere yayıldıklarını tartışmaya başlıyorlar...
Lütfen yeni bilimsel gelişmeleri takip etmeye
çalışalım...
SURMENE isminin kök olarak Latince ya da Grekçe
olabileceğini düşünüyorum, çünkü HYSSUS iskelesi
Roma döneminde kurulmuştur. Ve çünkü bölgenin yerli
halkının, yani Lazların atalarının kendi yaşam
biçimlerinde "LİMAN" ya da "İSKELE" o dönemde
herhangi bir işlev taşımıyordu. Onların kendi
teknelerini karaya çıkardıklarını, büyük gemilere
sahip olmadıklarını ve dolayısıyla iskeleye
ihtiyaçları olmadığını biliyoruz. Limanlar ve
iskeleler kolonicilere aittir ve onların ihtiyaçları
için kurulmuştur.
"Burada sorgulanmasi gereken; Pontos ta Latinlerin
mi,
Helenelerin mi ilk yerlesimciler oldugu, SURMENE ye
konulan adin ilk olarak Latinler tarafindan ISSOUS
PORTO, yoksa Helenler tarafindan mi YSSOUS LIMENOS
konuldugu ve Latinler tarafindan anlam itibariyla
tercume edildigi midir."
Karadenize dışardan gelerek ilk yerleşenler İ.Ö. 8
yydan başlayarak Yunanlılardır Latinler değil.
Romalıların tarih sahnesine çıkmaları çok daha
sonraki yüzyıllardadır.
YISSOUS PORTO lafı Latince değil. Issous Ltincede
yokki?? ne demek ya???
Ormi (irmak,dere, vs.) sozcugunun eski Yunanca
sozcugu Rimion'dan turedigi yazilmisti (TO RIMION>
TO RIMIN> T’ORMIN v.s.)
Ormi (irmak, akarsu) sozcugu Serah (Uzungol) ve
cevar koylerde konusulan Romeika'da (Potiaka'da) da
kullaniliyor.
Yanliz eski Yunanca'da "rimion" sozcugu diye bir
sozcuk (bildigim kadari ile) yok. Liddell ve
Scott'un "Greek-English Lexicon" sozlugunde de bu
sozcuk gecmiyor.
Eski Yunanca'da "Hormos" var bu da liman, gemilerin
demirledigi yeri anlamina geliyor.
"Hormon" diye bir sozcuk eski Yunanca'da yok.
"Potamos" sozcugu var, buda irmak, dere akarsu
anlamina gelmektedir. Yine Serah ve civar koylerde
bu "potam" olarak kullanilmaktadir.
Eski Yunanca'da dere, cay anlamina gelebilecek
"cheimarros" veya "rheitron" sozcukleri vardir.
Akinti anlamina gelen eski Yunaca'daki "rheuma"
kelimesi bazen potamos yerine de kullanilmaktadir
eski Yunanca'da.
Aklima halan takilan ve icinden cikamadigim Issus
veya Yssus, veya Yssous (ve buna benzer bir kac
yazilimi daha) sozcugunun nerden geldigi ve ne anlam
tasidigi dir. Ne yazikki bunu ilk olarak, Isuus
Porto ve Issus Armia olarak ileri suren beyefendi bu
konuda aciklik getirmemistri. Sadece mitolojik bir
sahsiyet oldugu ileri suruldu o kadar.
Issus veya Yssous veya buna benzer i veya y ile
basliyan bir sozcugu Pierre Grimalin'in
"Dictionnaire de la Mythologie Grecque et Romaine"
sozlugunde bulamadim. Ki bu sozlukte (bu alanda en
kapsamlisi) 12.000 isim gecmektedir. Bu kelimeye
(sayet boyle bir sozcuk var ise) aciklik getirilirse
cok iyi olur.
Armia sozcugunun Latince'de garnizun oldugu iddia
edilmisti. Armia diye bir sozcuk kesinlikle
Latince'de yoktur. Arma sozcugu vardir ve bunun asil
anlami da silahlar dir.
Latince'de garnizun olarak aklima gelebilecek ilk
sozcuk "praesidium" dir. Bu da garnizun, koruma,
isgal askerleri v.s. anlamina gelmektedir.
"Pontos" sozcugunun Turkce'de kullanilan padika
kelimesi ile direk iliskili oldugunu
biliyormuydunuz? Yakinda, forumda bu konuda
yazacagim.
Herkese selamlar.
Yukarida anlayamadiginiz soru ile amacim, SURMENE
adinin ilk Helenler tarafindan verildigini
vurgulamakti.
Gerek YSSOUS LIMIN gerekse YSSOUS ORMON adlarini
verenlerin, elimizdeki kaynaklardan da, Helenler
oldugu anlasiliyor.
Latinler Roma doneminde YSSOUS LIMIN adini aynen
tercume edip dillerine cevirdikleri goruluyor.
Buraya kadar aramizda pek dusunce farki olmadigi
kanisindayim.
Ancak, yukaridaki yaziniza konu disi mesaj ekleyerek
bilgi alisverisinin boyutunu tartisma boyutuna
getirdiginizi dusunuyor, yazdiklariniza malesef
katilamiyorum.
Gurcistan topraklarinda ortaya cikarilan, insan
fosilleri (HOMO SAPIENS) den oteye giderek, insan
oncesi fosilleri (HOMO EREKTUS) den baslayarak,
1.700.000 yillik bir gecmisi evirip, cevirip,
cucelestirip, LAZLIK kelimesine sikistirmaniz,
malesef kabul edilemez dar bir gorus ve belli bir
fanatizmin urunu olsa gerek...
Sizin, "bilim cevreleri artik insanlarin Kafkasya
dan nerelere dagildiklarini tartisiyorlar" konusu
yeni kesfedilmis bir konu degildir.
Hint-Avrupa dillerine sahip insanlarin (etnik kimlik
onemli degil) tumunun (Helenler dahil) Kafkaslardan
ve Dogu Karadeniz bolgesinden batiya ve dunya ya
yayildigi teorisini 1827 de JAC. PH FALLMERAYER de
dile getirmisti.
"Karadeniz de yasayan yerli insanlar, tum bati
dunyasi milletlerinin karisimidir" diye bir teoriyi
ortaya atsaniz, daha anlasilabilir ve kabul
edilebilir olurdu.
Yine de bu karisimin adi sadece LAZ olamazdi! Cunku,
batiya ve dunya ya acilan bu insanlar, gittikleri
yerlere dilsiz veya LAZ ca ile gitmemislerdir.
Kisaca anlatmaya calistigim; LAZ veya LAZCA
kelimeleri bolge gecmisi acisindan butunleyici
degildir. Ancak bir butunun parcasi olabilirler.
Bolge de, dillerin ortaya cikis, gelisim ve yayilim
sureci acisindan, bugun ulasilabilen tek ve
tartismasiz sonuc, Helencenin egemenligidir.
Yakin olmasina ragmen, onlarca kendine veya
cografyasina ozgu kelimeleri iceren yerli bir
Helenceden soz ediyorum.
Uygarlasmis, ticaret sanatini ogrenmis olarak
Karadenize gelip koloniler kuran Helenler, cok buyuk
bir ihtimalle Karadenize geldiklerinde, sizin sozunu
ettiginiz HOMO EREKTUS ten bu yana bolgede yasayan
yerli fakat Helencenin arkaik bicimini kullanan
Helenler vardi.
Yine buyuk bir ihtimalle, yerli halklar arasinda en
genis kitleye sahip olanlar, Helence konusanlardi.
Bunun aksi dusunuldugunde ortaya binbir turlu,
yanitsiz sorular cikar!
En basit sorulardan birisi; neden yerel toponymlerin
buyuk cogunlugunun Helence oldugu dur.
Bilim ne kadar ugrasirsa ugrassin, en son ulasacagi
sonucu bugun tahmin edebiliyor ve bu sonuc, bolge
halkinin sadece Lazlardan ibaret olmadigidir.
Elle tutulur, gozle gorulur, kulakla duyulur bir
sekilde net ve acik olan bir yazili tarih ve onun
baslangicindan bu yana, bolgede egemen dilin
Karadeniz Helencesi oldugu tespit edilmistir.
Bu realiteyi artik bilim tartismiyor bile...
Scoring_Disabled_Msg
Anonymous
(no login)
Untitled
No score for
this post
July 6 2001, 9:49 PM
vahit....
bak yine bol keseden işkembeden sallamaya
başladın...
illa Nuri SARAL'ı çağıralım mı yani...
Scoring_Disabled_Msg
ahmet parlak
(no login)
Untitled
No score for
this post
July 6 2001, 10:24 PM
saçmalama be anonymus!
Scoring_Disabled_Msg
Vahit TURSUN
(no login)
Yukaridaki arkadas zaten Nuri SARAL nickinin
sahibidir
No score for
this post
July 6 2001, 11:28 PM
sen biraz insan olamaz misin Agaoglu?
bu kadar cirkef, cehalet simgesi ve kisiliksiz bir
Caykarali yi dusunemiyorum.
Bir seyler biliyorsan, yazilarinla dogru durust
karsi cik ta insanlari bir dakika olsun dusundurmeyi
becer!
ormi ve rimion hakkinda
No score for this post July 8 2001, 9:34 AM
Ormi (irmak,dere, vs.) sozcugunun eski Yunanca
sozcugu Rimion'dan turedigi yazilmisti (TO RIMION>
TO RIMIN> T’ORMIN v.s.)
Ormi (irmak, akarsu) sozcugu Serah (Uzungol) ve
cevar koylerde konusulan Romeika'da (Potiaka'da) da
kullaniliyor.
Yanliz eski Yunanca'da "rimion" sozcugu diye bir
sozcuk (bildigim kadari ile) yok. Liddell ve
Scott'un "Greek-English Lexicon" sozlugunde de bu
sozcuk gecmiyor.
Eski Yunanca'da "Hormos" var bu da liman, gemilerin
demirledigi yeri anlamina geliyor.
"Hormon" diye bir sozcuk eski Yunanca'da yok.
"Potamos" sozcugu var, buda irmak, dere akarsu
anlamina gelmektedir. Yine Serah ve civar koylerde
bu "potam" olarak kullanilmaktadir.
Eski Yunanca'da dere, cay anlamina gelebilecek
"cheimarros" veya "rheitron" sozcukleri vardir.
Akinti anlamina gelen eski Yunaca'daki "rheuma"
kelimesi bazen potamos yerine de kullanilmaktadir
eski Yunanca'da.
Aklima halan takilan ve icinden cikamadigim Issus
veya Yssus, veya Yssous (ve buna benzer bir kac
yazilimi daha) sozcugunun nerden geldigi ve ne anlam
tasidigi dir. Ne yazikki bunu ilk olarak, Isuus
Porto ve Issus Armia olarak ileri suren beyefendi bu
konuda aciklik getirmemistri. Sadece mitolojik bir
sahsiyet oldugu ileri suruldu o kadar.
Issus veya Yssous veya buna benzer i veya y ile
basliyan bir sozcugu Pierre Grimalin'in
"Dictionnaire de la Mythologie Grecque et Romaine"
sozlugunde bulamadim. Ki bu sozlukte (bu alanda en
kapsamlisi) 12.000 isim gecmektedir. Bu kelimeye
(sayet boyle bir sozcuk var ise) aciklik getirilirse
cok iyi olur.
Armia sozcugunun Latince'de garnizun oldugu iddia
edilmisti. Armia diye bir sozcuk kesinlikle
Latince'de yoktur. Arma sozcugu vardir ve bunun asil
anlami da silahlar dir.
Latince'de garnizun olarak aklima gelebilecek ilk
sozcuk "praesidium" dir. Bu da garnizun, koruma,
isgal askerleri v.s. anlamina gelmektedir.
"Pontos" sozcugunun Turkce'de kullanilan padika
kelimesi ile direk iliskili oldugunu
biliyormuydunuz? Yakinda, forumda bu konuda
yazacagim.
Herkese selamlar.
REMA : Ing, “RIVER-BAD” yeni Yunanca detayi “KOITH
POTAMOU”
Turkce karsiligi “DERE SULARININ AKTIGI YER”
Kendi yorumum: ORMI kelimesi, bu kelimenin
evrimlesmis bicimi de olabilir. Ornegin; TO REMA >
TO RIMI > T’ORIMI, T’ORMI gibi gelismis de olabilir.
ORMH telafuz bicimi ile ORMI Ing: IMPULSE +
IMPETUOUS Turkce karsiliklari:
COSKUN, ATILGAN, ILERI DOGRU HIZLI HAREKET vb.
Kendi yorumum: Karadenizde bulunan irmaklarin yuksek
daglardan asagi dogru hareketli ve hizli akislarini
yansitan bir anlam olarak ta kullanilmis olabilir.
ORMHTIKOS Ing: “IMPETUOUS” for water; “A RAPID
STREAM” THE ONRUSH OF THE WATER”
Turkce karsiliklari: IRMAK, SU KAYNAGI, SU GIRISI,
for character; AN IMPETUOUS MAN
Kendi aciklamam: Pontos Helencesinde oldugu gibi :
“ORMISEN EPANEM” Turkce karsiligi USTUME YURUDU
Atina filologlar birliginin cikardigi “KOSTAS
KIOYPKIOLIS” arkaik Helence sozlukte “ORMOS”
KUCUK LIMAN anlaminda da kullaniliyor.
Kendi aciklamam: ORMOS kelimesini Arrianos'un
kullandigi "ANONYMON ORMON" gibi cumle
sonuna getirdiginizde, kelimenin ORMON olma durumu
vardir.
Helence de dikkat edilmesi gerek nokta ise, Helence
kelimelerin birbirlerinden turemis olmalaridir.
Dolayisiyla aradiginiz kelimeyi anlamiyla iliskili
kelimelreden cikarmak durumundasiniz.
YSSOS kelimesi ile alakali henuz kesin bir bilgiye
ulasamadim. Ancak, yukarida belirttigim arkaik
helence
sozlukte YSSOS kelimesi KREDI veya BAYRAK GONDERI
olarak geciyor. Bu kelime de anlam itibariyla
ne kadar bolge ile ilintili olabilecegi tartisilir.
Not: Yukaridaki kelimelerle ilgili sozluk
sayfalarini scan yapip isteyen arkadaslara
yollayabilirim!
"ORMİ" hakkındaki yararlı açıklamalarınız için
teşekkürler...
Vahit beyden rica etmiştik ama sizin açıklamanız
daha ayrıntılı oldu.Zira ben de Eski Yunancada
"ORMİ" ya da "ORMON" diye bir sözcük olduğundan emin
değilim.
Bu "ORMİ" konusu hala benim ilgimi çekmeye devam
ediyor. Ama Surmene ismi ile ilgili değil. Ben daha
çok bu sözcüğün yerli bir sözcük olma ihtimali
üzerinde duruyorum...
Tespitinizde çok haklısınız, önemli olan Issus'un ne
anlama geldiğidir. ARMIA diye bir sözcük latince de
yoktur, doğru.
Ama ARMA sözcüğü sizin de belirttiğiniz gibi
"silahlar, donanımlar, teçhizatlar" anlamına gelir.
HYSSOS sözcüğü ise Roma askeri terminolojisinde
"kısa mızrak" anlamına gelir.
-IA eki de bildiğiniz gibi yer anlamı verir.
ARRIANUS eserinde Hyssu Limanından bahsederken,
burada bir "mızraklı piyade birliğinin"
konuşlandırıldığından söz eder.
HYSSOS sözcüğünün "kısa mızrak" anlamıyla
açıklandığı "Roma Askeri Terimleri Sözlüğü için"
bkz:
A.Diller "The Tradition of the Minor Geographers"
isimli eserinde ARRIANUS'un Anonymus bir kopyasını
tahlil ederken "SUSARMIA, SUSARMENA, SUSARMENE"
şeklinde farklı okunuşları bildirir.
Bu anonymus kopya Arrianus'tan yaklaşık 3-4 yüzyıl
sonrasına aittir.
Ben burada geçen SUSARMIA ve SUSARMENA okunuşlarını
dikkate alarak,
(HY)SSOS+ARMA+İA ya da (HY)SSOS+ARMA+NA
olasılığını düşünmüştüm. Ama şimdi daha temkinli
davranıyorum. Zira bu mızraklı birlik hikayesi
ARRIANUS'un, isimden hareket ederek kendi yaptığı
bir yakıştırma da olabilir. Ayrıca;
(HY)SSU+LİMENA
ifadesini, yerli halkın kendi dillerinin ahenk
kurallarına uygun olarak,
(HY)SU+RİMEMA
şekline dönüştürmüş olabileceklerini bile ciddi bir
olasılık olarak düşünmeye başladım. Çünkü aradaki
"L" foneminin pozisyon itibarı ile "R" fonemine
dönüşmesi yerel aksan için kaçınılmaz bir sonuçtur.
Ama tabii en az bir kaç olasılık daha var bu konuda,
içinden çıkmak kolay değil. Issus adı ile mitolojik
"Isis" arasına benzerlik kurmuştum ama, sanırım bu
da bir hata ve aralarında bir alaka yok..
yukarida sundugum ve adlarini verdigim sozluklerden,
su, dere, irmak, liman gibi kelimeler ile ilintili
Helence kelimeler, size aciklik veya psikolojik
doyumluluk saglayamadigindan yetersiz bilgi oldular,
oyle mi?
sizin kelime kokeni aramak gibi bir ugrasiniz soz
konusu degildir. sizin ugrasiniz yerel Helence
kelimeleri nasil evirir, cevirir, iclerinden bazi
harfleri sesli veya sessiz diye ayirir da onlari
Yerel
(???)kelimeler diye satarim ugrasina dondu.
ugrasmayin! ben size EVREKA :)
Hiristiyanlik yayilirken, Surmene civarina
yayilmasin
diye yerli bir vatandas yerli halki uyarmasi icin
yola
koyulmus ve her rastladigina ISUS ERMENI demis.
buradaki anlam (ISA ERMENIDIR) yani; sakin
deduklerine uymayun demek istemis. o gunden bu gune
kelime evrimleserek, SURMENE olmis ve Surmene ye ad
olmis.
bir baska kaynakta da soyle diyor:
yakin tarihumuzde Ermenilerle alakali olaylarda
Surmene civarina kacup yerli(!) halkun arasina
saklanan
bir Ermeni var idi. bu Ermeni cok geveze idi.
Askerler ara sira bu civarda Ermeni arama taramasi
yapardiler. Ermeniyi saklayan bizum yerli adam da
her
defasinda askerler gelince Ermeniye SUS ERMENI
derdi.
ondan sonra bu olay civarda hikaye halini aldi ve
o gunden sonra bolgenun adi SUS ERMENI oldi.
zmanla S harfi kaldirildi, I harfinin de i harfine
donusumi daha kolay oldugundan SURMENE oldi.
sanirim simdiki aciklamalar daha bilimsel oldi.
ama yine de hosunuza gitmediyse, bi harf cikarup bi
harf ekleyun ve yerel(!) dedugunuz bi dile uydurun
oni
bitsun bu is.
en azindan Gagur dili Helenceden uzaklasturursunuz
zavalli kelimeyi.
ama dikkat edun, uyduracagunuz kelime dere, su,
irmak,
akinti kelimeleri veya anlamlari ile ilintili olsun.
yoksa Nasreddin Hocanun yogurdi gibi tutmaz!
kelime kokeni arama metodunuzi kullandugum icun
sinirlenmayun, benum gibi gulun :)
